“`html
یک سال و سه ماه است که بازار مسکن با کمبود شدید اطلاعات و آمار دقیق مواجه است. عدم وجود آمار مربوط به قیمت و تعداد معاملات مسکن، تحلیلهای بازار را دشوار کرده و به ایجاد قیمتسازیهای غیرواقعی در این حوزه منجر شده است.
کد خبر: ۱۳۴۳۴۲۴
تاریخ انتشار: ۱۰ آذر ۱۴۰۴ – ۱۸:۰۴
به گزارش بانک طلا، انتشار آمار رسمی بازار مسکن بیش از یک سال است که متوقف شده و هیچ داده معتبر و دقیقی از قیمت و حجم معاملات در دسترس نیست. بانک مرکزی از مردادماه سال گذشته گزارشهای مربوط به تحولات بازار مسکن را منتشر نکرده و دلیل این وقفه طولانیمدت را تغییر سامانه ثبت معاملات و قطع دسترسی به دادههای معاملاتی کشور اعلام کرده است. در این شرایط، هیچ نهاد یا متولی دیگری مسئولیت اعلام رسمی آمار بازار مسکن را بر عهده نگرفته و به همین دلیل یکی از مهمترین بازارهای کشور که نقش حیاتی در تولید و اشتغال دارد، در سکوت و کمبود اطلاعات دقیق رها شده است.
چگونه انتشار گزارشهای رسمی بازار مسکن متوقف شد؟ در سالهای گذشته، گزارشهای رسمی بازار مسکن از دادههای سامانه املاک و مستغلات استخراج و قیمت مسکن هر ماه بهصورت رسمی منتشر میشد. در ابتدا، دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی مسئولیت انتشار دادههای بازار مسکن را بر عهده داشت؛ اما از نیمه دوم دهه ۹۰ و با انتقال مدیریت سامانه املاک و مستغلات به وزارت راه و شهرسازی، دسترسی بانک مرکزی به قراردادهای ثبتشده فراهم و انتشار گزارشهای ماهانه مسکن به این نهاد واگذار شد. مرکز آمار ایران نیز بهطور همزمان وظیفه انتشار آمار دقیق از قیمت مسکن، اجاره و تعداد معاملات را بر عهده داشت. با این حال، پس از تصویب و اجرای «قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول در سال گذشته»، سامانه املاک و مستغلات خاموش و سامانههای جدید راهاندازی شدند. در این میان، انتشار گزارشهای ماهانه تحولات بازار مسکن که تا مرداد پارسال بر عهده بانک مرکزی بود به ناگهان متوقف و فقر آماری تشدید شد.
عدم انتشار آمارهای مسکن چه تبعاتی برای بازار ملک دارد؟ فقدان آمارهای رسمی از معاملات و قیمت مسکن عواقب سنگینی به دنبال داشته است. در غیاب دادههای معتبر، برخی مشاوران املاک با سوءاستفاده از این شرایط، قیمتسازیهای غیرواقعی انجام میدهند. بسیاری از مالکان نیز بدون اطلاع از قیمت واقعی، املاک خود را بالاتر یا حتی پایینتر از ارزش واقعی به فروش میگذارند. با وجود اینکه وزارت راه و شهرسازی، بانک مرکزی و مرکز آمار مسئولیت اصلی اعلام آمار بازار مسکن را دارند، اما در یک سال گذشته هیچ آمار دقیق و مشخصی از وضعیت بازار و قیمت مسکن منتشر نکرده و عملاً از زیر بار این مسئولیت مهم شانه خالی کردهاند.
نهادهای مربوطه بدون توجه به وضعیت حاکم بر بازار مسکن، هیچ اقدام موثری برای شفافیت و بهبود شرایط انجام ندادهاند و هیچ برنامه یا راهکاری برای خروج از این بحران ارائه نکردهاند. بیمسئولیتی و بیتوجهی نهادهای ذیربط، سکوت آماری بیسابقهای را در بازار مسکن حاکم کرده و وضعیت را آشفتهتر از همیشه کرده است. در حالی که در طول یک سال گذشته چندین بار اخباری منتشر شد مبنی بر اینکه آمار قیمت مسکن بهزودی اعلام میشود و مشکل دسترسی بانک مرکزی نیز در آستانه برطرف شدن است، اما تا کنون هیچ یک از این وعدهها عملی نشده و خبری از تعداد معاملات و قیمت مسکن در سطح پایتخت نیست. مرکز آمار نیز به اعلام تورم مسکن بهصورت کلی و در قالب گزارشهای تورم مصرفکننده بسنده کرده است.
“`